Koffieceremonie

De koffieceremonie is een belangrijke sociale en culturele traditie in Ethiopië en wordt uitgevoerd met rituele ceremonies. 

Volwassen leden van de familie, buren en andere gasten nemen plaats rond de plek waar de koffie gezet gaat worden, meestal in de hut/woning of vlak ernaast. Op de vloer wordt vers gesneden gras gestrooid, soms met kleine gekleurde bloemen erop om het geheel nog aantrekkelijker te maken. De gastvrouw, die gekleed gaat in traditionele kleding, zit op een berchuma (typisch Ethiopisch krukje met drie poten) bij een vuurtje. Dit kan een open houtvuurtje zijn maar de laatste jaren wordt er steeds meer gebruik gemaakt van houtskoolbranders. Allereerst worden de koffiebonen gewassen en gedroogd. Ondertussen is een platte schaal op het vuurtje al voorverwarmd zodat de bonen gebrand kunnen worden. De gastvrouw roert en schudt de bonen totdat ze zwart en glanzend zijn. Ernaast, op een tweede vuurtje, staat een wierookpotje te branden dat ervoor zorgt dat beide geuren, de koffie en de wierook zich vermengen. De opstijgende, geurende rookwalmen hebben de functie om God te eren.

De gastvrouw gaat met de schaal, waarop de gebrande koffiebonen liggen, langs de gasten, die met hun handen bewegend de geur naar zich toehalen en opsnuiven. Er wordt popcorn rondgedeeld en de jebena, een zwart koffiepotje gemaakt van klei met een ronde bodem en een tuit in het midden, wordt gevuld met water en op het vuur gezet.

Ondertussen worden de bonen met een vijzel fijngestampt. Als het water kookt worden de fijngestampte koffiebonen met kleine hoeveelheden, beetje voor beetje, in de nauwe opening aan de bovenkant van het koffiepotje gedaan. De sini’s, kleine Chinese mokjes staan al klaar op een soort dienblad met pootjes waar ook het suikerpotje en de lepeltjes staan. Als de koffie voldoende getrokken is tilt de gastvrouw de jebena op en schenkt de koffie van grote hoogte in de mokjes. Behalve dat het een leuk gezicht is, gebeurt het vakkundig en gaat er geen druppel verloren.

Volgens traditie zijn er drie rondes. De awol, de eerste ronde waarbij de oudere of belangrijke personen als eerste koffie krijgen. Daarna volgen de andere volwassenen. Kinderen krijgen geen koffie maar snoepen van de popcorn. Het bakje uit de eerste ronde is sterk. De tweede ronde, tona genaamd, is afgeleid van het Arabische tani, dat tweede betekent. De koffie is minder sterk. Het laatste brouwsel, in de derde ronde, wordt baraka genoemd en is, doordat er steeds water aan de oorspronkelijke koffie wordt toegevoegd, een slap aftreksel. Bakara betekent ‘zegening’. Als de ceremonie voorbij is zegenen de oujebenaderen de woning en gaat ieder zijn eigen weg.

De Ethiopiërs gebruiken de ceremonie, die enkele uren kan duren, om tot rust te komen en nieuwtjes uit te wisselen. De ceremonie is ook bedoeld als welkom voor onverwachte bezoekers.

Als je een uitnodiging krijgt, altijd doen, het is een belevenis. Maar zorg dat je de tijd hebt want vroegtijdig opstappen, dus voordat je je derde kopje gedronken hebt is zeer onbeleefd.

In Ethiopië zijn buna bets (koffiehuizen) te vinden waar de geurige koffie de gehele dag door gedronken kan worden.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s