Te gast in Ethiopië (2017)

 

ethiopieIn de landenserie TE GAST IN is een nieuwe versie verschenen van Ethiopië.

De landenuitgaven TE GAST IN bevatten artikelen van meerdere auteurs die een speciale band hebben met een land. Zij schrijven op levendige wijze en met kennis van zaken over onderwerpen die hen na aan het hart liggen. Het geeft een opmerkelijk goed inzicht in de levenswijze en omgangsvormen van de bewoners van het land. Bovendien bevat elke uitgave nuttige reistips. Een aanrader voor iedereen die interesse heeft voor verre landen en wil weten wat er achter de schermen gebeurt.

Voor reizigers die avontuurlijk zijn ingesteld en tegen een stootje kunnen is Ethiopie een fantastische bestemming. Ontdek in het noorden de eeuwenoude kerken en kloosters met hun rijkdommen die nauwelijks door de tijd zijn aangetast. Beleef in Gondar het uitbundige Timkat festival. Bezoek een van de vele eilanden in het Tana-meer en zie hoe de Woito kajaks van papyrusriet maken. Maak een wandeltocht door het Simiengebergte en geniet van de formidabele uitzichten en fascinerende gelada bavianen. Verbaas je in het zuidwesten bij de Dorze over hun karakteristieke bijenkorfhutten. Maak in het wonderschone Kafa Biosphere Reserve een wandeling door een woud van van wilde koffiebonen begroeid met baardmossen. Neem na afloop deel aan een koffieceremonie, want het is voor Ethiopiërs de manier om hun gastvrijheid te uiten. En wil je in de ‘laatste wildernis van Afrika’ vrouwen met lipschotels fotograferen? Bereid je dan goed voor, zodat de lange reis naar het zuidoosten meer oplevert dan een paar snapshots.

Titel: Te gast in Ethiopië – Uitgever: Informatie Verre Reizen (www.tegastin.nl)  – Samenstelling en redactie: Ine Andreoli en Kees van Teeffelen – Auteurs: Ine Andreoli, Karin Anema, Ilja Kok, Mieke Kuiters, Piet Hermans, Willem Timmers, Peter Vermaas – ISBN:978-94-6016-066-0 / 5e vernieuwde druk, mei 2017

De zuilen van Axum 2000)

 

zuilen-van-axum

Flaptekst: Op weg naar de zuilen va Axum ontdekt Frank van Rijn al snel dat Ethiopie een mooi land is met mooie marktjes, een mooi klimaat, mooie ruige bergwegen en mooie kinderen die echter op een lelijke manier stenen naar zijn hoofd slingeren, als hij niet snel genoeg voldoet aan hun dwingende eis om geld en pennen uit te delen. Op een lange moeizame klim loopt het, als er in een dorp juist een school uit gaat, nogal uit de hand met de Ethiopische jeugd. Als een alternatieve rattenvanger van Hamelen zwoegt van Rijn voort met horden op pennen en geld beluste ’students’ achter zich aan, maar de rivier uit het sprookje ontbreekt…In deze winterreis door Ethiopië wordt de lezer, bij naar onze maatstaven niet echt winterse temperaturen van 20 a 30°C, meegenomen op een zeventig dagen durende tocht door dit boeiende land. Marktjes met opdringende ‘gidsen’, hotels van twijfelachtige allure, waar de schrijver in zijn argeloosheid zijn intrek neemt, achthonderd jaar oude rotskerken in Lalibela, reuzenvogels bij het Ziwaymeer, een boottochtje naar de oorsprong van de Blauwe Nijl, de beroemde Ethiopische koffieceremonie en het oeroude Axum, waar volgens de legende koningin van Sheba vandaan kwam…Ziehier een kleine greep uit de vele onderwerpen die in dit relaas aan de orde komen. Frank van Rijn beschrijft ze op zijn eigen, nu eens geestige, dan weer ironische, maar soms ook dramatische wijze. Een boek om in een ruk uit te lezen.

Titel: De zuilen van Axum, een winterreis door Ethiopië – Auteur: Frank van Rijn – Uitgever: Elmar 2000 – ISBN: 90389 1080 0

Recensie: Per fiets door Ethiopië? Veel infrastructuur (die te befietsen valt) is er niet. Dat kan natuurlijk en uitdaging zijn. We lezen dan ook veel over de wegen, van asfalt, met (veel) gaten, van steenslag tot steenbrokken, of als rivierbedding. Maar we lezen veel meer over een betrekkelijk nieuw alom aanwezig probleem: stenengooiende kinderen. Nooit gezien in de jaren ’70, maar nu is de rijke westerling een gemakkelijk doelwit als hij niet duidelijk birrs (Ethiopische munt) of Bics (jawel, balpennen) uitdeelt. De schrijver die al veel fietsreizen heeft gemaakt en daarover verschillende boeken heeft geschreven, heeft er veel last van en is niet altijd mild in zijn commentaar. Hij trekt van Addis rechtsom naar Aksoem en Asmara, dan door het Simiengebergte naar Gondar, en via Addis naar het zuiden te gaan: woestenij, bergen, savannes. Maar of we nu als lezer zoveel wijzer worden over het land, de bezochte roemruchte plaatsen, of de wonderlijke geschiedenis, tot op de dag van vandaag? Nee, het gaat vooral over gedachten over van alles en nog wat, over tijdelijke metgezellen, visum, e.d. Met zwart-wit- en kleurenfoto’s, kleine druk.(Biblion recensie, J. Rijsterborgh)

Ethiopië (2004)

 

ethiopie-jos-van-beurden

Landenreeks is her resultaat van samenwerking tussen het Koninklijk Instituut voor de Tropen, Novib en 11.11.11.

Landenreeks: Ethiopië – Mensen . Politiek . Economie . Cultuur . Milieu

Titel: Ethiopië – Auteur: Jos van Beurden – Uitgever: Koninklijk Instituut voor de Tropen Den Haag, 2004 – ISBN: 90 6832 414 4

Recensie: Omdat Ethiopië een andere kalender hanteert, vierde het pas onlangs de millenniumwisseling. In dit kader verscheen dit bijzonder fraai uitgevoerde, groot formaat fotoboek. De kleurenfotografie is van zeer hoge kwaliteit en stijgt door zijn oog voor detaillering uit boven vergelijkbare boeken. De inhoud is breed van opzet en behandelt in een prettig leesbare stijl in korte teksten natuur en geografie, geschiedenis, de drie religies (christendom, islam, natuurgodsdiensten), de diversiteit van de volkeren, middelen van bestaan, natuurgenezers, pelgrimages, oude tradities, en toekomstperspectieven. Een aantrekkelijke vondst van de auteur zijn de interviews met vele mensen, waardoor de problemen en de mogelijkheden van dit land een persoonlijk gezicht krijgen. De teksten zijn informatief en sober, en getuigen van veel deskundigheid. (Harrie M. Leyten)

Dwars door Abbessinie (1935)

 

dwars-door-abbesinie

Baron Binnert Van Harinxma thoe Slooten en bioloog Gerrit Brouwer kregen op 2 november 1930 de unieke kans om de kroning van keizer Haile Selassie in Ethiopië bij te wonen.

De twee Nederlanders vertrokken in oktober 1930 naar Ethiopië om de dierenwereld te bestuderen, maar eerst wachtte hen een week vol feestelijkheden in de hoofdstad Addis Abeba. Ze maakten daar de kroning mee van Haile Selassie, die in 1892 werd geboren als Tafari Makonnen en later naamgever werd van de Rastafaribeweging. Van Harinxma en Brouwer zaten samen met de Nederlandse minister Van Haersma de With op de eerste rang.

Baron Binnert van Harinxma thoe Slooten was diplomaat en had een avontuurlijke inslag. Na een eerdere expeditie naar Centraal-Azië werd Ethiopië zijn tweede reisbestemming. Hij vroeg bioloog Gerrit Brouwer mee omdat vooral de dierenwereld van het Afrikaanse land zijn belangstelling had. De expeditie werd voor hen beiden de reis van hun leven. Van Harinxma schreef na terugkomst het boek ‘Dwars door Abessinië’, Brouwer maakte honderden foto’s en hield een dagboek bij.

Titel: Dwars door Abbessinie – Auteur: B.Ph. van Harinxma thoe Slooten – Uitgever: Bigot en van Rossum, Amsterdam

De reis van mijn leven (2013)

 

de-reis-van-mijn-leven

Flaptekst: In een fourwheeldrive, tent op het dak, trokken Lex Harding en zijn zoons Rein en Rick dwars door donker Afrika, van Noord naar Zuid. Ze doorkruisten 14 landen en reden 20.287 km.

Over deze roadtrip schreef Lex Harding een uniek en persoonlijk boek. Hierin beschrijft hij zijn bijzondere belevenissen in een immens continent dat corruptie, armoede, wreedheid en verdriet even makkelijk blootgeeft als cultuur, schoonheid, geur en kleur. Lex Hardings boek is daarnaast een opmerkelijk reisverslag van een vader die voor het eerst langdurig met zijn zonen optrekt, met vele, vaak humoristische details, maar ook treffende filosofische gedachten. Voor Lex harding was het de reis van zijn leven.

Titel: De reis van mijn leven – Auteur: Lex Harding – Uitgever: Just Publishers, 2013 – ISBN: 97890 8975 2406

Recensie: Reisverslag in woord en beeld van een vier maanden durende autotocht van Egypte naar de zuidpunt van Afrika. De reizigers zijn de bekende ex-diskjockey van Radio Veronica Lex Harding en zijn twee zonen. Hun route voert vanuit Alexandrië (Egypte) naar Soedan, Ethiopië, Kenia, Oeganda, Rwanda, Tanzania, Malawi, Zambia, Botswana, Namibie en Zuid-Afrika. Na inleidingen over zijn vroegere reislust en keuze voor Afrika beschrijft de auteur elk land in een apart hoofdstuk. Daarin vooral aandacht voor ongemakken met hotels, visa en geldwisselaars en korte beschrijvingen van toeristische highlights. Echte contacten met Afrikanen zijn er nauwelijks. De tekst is dagboekachtig, vlot, maar clichématig en soms neerbuigend. De ex-diskjockey is hoofdauteur, een zoon verzorgt de losse teksten over sportieve activiteiten. Tussen de tekst drie katernen met vakantiefoto’s, voornamelijk van de reizigers zelf. Korte bronverantwoording. Een snel geschreven, oppervlakkige reisbeschrijving van een onvergetelijke tocht van een bekende Nederlandse vader met zijn twee volwassenen zonen. (Frits Baarda)

Op de tractor naar de Zuidpool (2007)

 

op-de-tractor-naar-de-zuidpool

Flaptekst: Dromen moet je doen! Een openhartig verhaal over een reis die nooit eerder is gemaakt. Tijdens haar studie aan de theaterschool in Amsterdam besluit Manon Ossevoort (1976) een theatervoorstelling te maken over het realiseren van dromen. De voorstelling het begin van een reis naar ‘het einde van de wereld’: de Zuidpool. Op een tractor, symbool van kracht, humor en doorzettingsvermogen, vertrekt Manon vanaf het Oerolfestival op Terschelling voor een tocht door (voormalige) oorlogsgebieden, door de woestijn, door verlaten streken, door rijke steden en door sloppenwijken. Ze vraagt aandacht voor de mensen die ze ontmoet en voor hun verhalen. ‘Op de tractor naar de Zuidpool’ ontstijgt het reisverslag. Het is een intiem en opbeurend boek over bewustwording en zelfkennis. Over waar mensen de moed vandaan halen om ondanks tegenslagen door te gaan en om te blijven zeggen: ‘Wat is de wereld toch mooi!’

Titel: Op een tractor naar de Zuidpool – Auteur: Manon Ossevoort – Uitgever: De geus, 2007 – ISBN: 978 90 445 0859 8

Recensie: De Twentse Manon Ossevoort (1976) studeerde theater in Amsterdam en maakte verschillende voorstellingen over het realiseren van dromen. Daarbij nam haar eigen droom om met een tractor naar de Zuidpool te gaan reizen vastere vorm aan en na een jarenlange voorbereiding, een proefrit naar Parijs en het werven van sponsors startte ze met de trekker vanaf Oerol, het festival op Terschelling. In deze ruim geïllustreerde uitgave doet ze verslag van het verloop van haar tocht, de obstakels en tegenslagen maar vooral de bijzondere ontmoetingen met mensen. Ze benadrukt het positieve. In kleurenkaternen zijn zo’n honderd foto’s opgenomen van de tocht. Het einde van het boek is niet het einde van de reis: het verhaal stopt in Noord-Oeganda. Voor het verdere verloop moet de lezer wachten op een volgend deel: wel kan de lezer alvast meer verder lezen op http://www.tractortractor.org waar een weblog te vinden is. Een inspirerend verslag van een bevlogen vrouw.(Redactie/AD)

Het gulle continent (1997)

 

het-gulle-continent

Flaptekst: ‘ Er is iets mis als datgene wat fascinerend is niet langer fascinerend lijkt.’ Ik raak niet gefascineerd door Lodwar, waar het nooit regent, terwijl je elke namiddag, op luttele kilometers van de stad, hele badkuipen uit de hemel ziet plenzen; de goudzoekers worden uit hun tenten gespoeld en de lokale rivier zwelt aan alsof de zondvloed is aangebroken. Niemand stelt daar vragen bij – dat is nu eenmaal altijd zo geweest. Ik wordt niet gefascineerd door de vrouwen die hun onderlip hebben doorboord om er een zwaar sieraad door te trekken, en die me korven proberen aan te praten of hun illegaal vergaarde houtskool. Ik weet niet waar te kijken. Ik wordt niet echt gefascineerd dor de asfaltweg die exact eindigt op de plaats waar de minister woont, geen ene meter verder, al is de elektriciteit – om geen verdenking te wekken, wordt me gezegd – nog enkele kilometers aanwezig.’

Er bestaat alleen nog maar clichés over Afrika, en er is een volstrekt originele reiziger als Rudi Rotthier voor nodig om ons een beeld te schetsen van een continent dat er misschien toch wel beter voor staat dan wij denken.

Titel: Het gulle continent, een reis door Oost-Afrika – Auteur: Rudi Rotthier – Uitgever: Atlas Amsterdam, 1997 ISBN: 90 254 2112 1

Recensie: Deze verhalenbundel bevat vier columns die eerder verschenen in ‘De Morgen.’ De verhalen zijn geschreven naar aanleiding van ervaringen die werden opgedaan tijdens een reis door Oost Afrika. Met gevoel voor humor en al relativerend krijgen we vooral een beeld van de gewone mensen en de dingen die hen bezighouden. Op een verrassende en creatieve manier geeft de auteur blijk van zijn engagement wanneer hij kritische noten zet bij gebeurtenissen die zich onderweg voordoen. Al met al is het een leerzame kennismaking met een immer fascinerend continent. Hoewel hij tijdens de reis liever geen sporen zou na laten, is dit boek toch een onuitwisbaar spoor. Eerder verschenen van deze auteur: Het recht op dwaling, en Kinderen van de krokodil (resp. a.i. 94-28-272-2 en a.i. 95-48-185-0). Een verzorgde uitgave die zeker een aanwinst is binnen een gevoelige categorie; Europeanen over Afrika. De auteur maakt een integere indruk door zichzelf nadrukkelijk niet op de voorgrond te willen plaatsen. Bovendien geeft hij blijk van liefde voor en kennis van dit continent. ‘Het gulle continent’ is zowel interessant voor leken als voor hen die beroepsmatig in Afrika zijn geïnteresseerd.(Biblion recensie, S.M.J. Angenent.)

Op avontuur in Abessinie (1952?)

 

op-avontuur-in-abbes

We leren het geheimzinnige keizerrijk van de Negus van heel dichtbij kennen. We gaan jagen op allerlei dieren, waarvan we het bestaan nauwelijks kennen. We steken over naar een vogeleiland. We bezoeken dorpen, waar de bewoners in zeer primitieve omstandigheden leven. En als we het boek uit hebben is het alsof we werkelijk in Abessinië zijn geweest.

Titel: Op avontuur in Abessinie – Auteur: Helmut Knorr – Uitgever: Bosch&Keuning Baarn, 1952?)

De weg naar het Avondland (2011)

 

de-weg-naar-het-avondland

Flaptekst: Eeuwenlang waande Europa zich superieur. In het verlichte Avondland, zo vonden we, had de menselijke beschaving haar toppunt bereikt. Maar vandaag lijkt het zelfvertrouwen te wankelen, en ook in de rest van de wereld liggen westerse waarden en idealen onder vuur. Welke aantrekkingskracht gaat er nog uit naar het oude continent? Op zoek naar een antwoord maakte Jan Leyers een lange reis van Ethiopië naar Europa, van het land waar het menselijke avontuur begon naar de plek waar hijzelf vandaag woont.

De weg naar het Avondland is het indringende en meeslepende verslag van een tocht door woestijnen en miljoenensteden, door arme en rijke landen, door democratieën en dictaturen. Jan Leyers beschrijft hoe mensen langs de route naar hun verre neven uit Europa kijken, waar ze het Westen om benijden en welke westerse verworvenheden ze liever aan zich voorbij zien gaan. Tegelijk ontdekt hij wat wijzelf zijn kwijtgespeeld op onze lange weg naar het Avondland.

Titel: De weg naar het Avondland, een reis van Ethiopië naar Europa – Auteur: Jan Leyers – Uitgever: van Halewyck 2011 – ISBN:978 94 6131 001 9

Recensie: Aangename aanvulling op de gelijknamige documentairereeks van Canvas en VPRO, die op zoek gaat naar de oorsprong van de mensheid. Het verhaal start in het natuurhistorisch museum in Addis Abeba, waar het stoffelijk overschot van de oudste vrouw ter wereld ligt. Hoewel we allemaal van haar afstammen, zijn we door omzwervingen van elkaar afgedwaald, en het is net die afstand die de auteur wenst te begrijpen. Wat kunnen die vreemde culturen ons bijbrengen? Een grondige dosis zelfreflectie is nodig. De reis leidt ons van Ethiopië naar Egypte, Israël, Turkije, Rusland en Oost-Europa, en uiteindelijk naar België. Interviews met de lokale bevolking tonen mogelijke voedingbodems aan voor latere hervormingen, maar geven tegelijkertijd een pessimistisch beeld van de toekomst. In elk land merken we een markant verschil tussen het jeugdig enthousiasme en de oude garde. De auteur vreest dat het Westen een stervende beschaving is door een gebrek aan zelfreflectie. Zijn reportage is een oproep tot zelfreflectie en leren van anderen. Een vlot geschreven boek, verlucht met kaartjes en mooie reisfoto’s in kleur. (Redactie Vlabin-VBC)

Wat hebben we weer genoten (2012)

 

wat-hebben-we-weer-genoten

Flaptekst: Wat hebben we weer genoten is een verslag van een tocht door de Hoorn van Afrika, Reizend per boot, bus en pick-up truck door Sudan, Ethiopië, Somalieland Djibouti en Eritrea ontmoet Vloemans enkele spelende ramptoeristen, Ethiopische intellectuelen en vraagt hij zich af waarom schrijvers als Evelyn Waugh en Gustave Flaubert door deze streken aangetrokken werden.

Wat hebben we weer genoten is een persoonlijke impressie, maar analyseert ook de romantiek van reisgidsen en de universele verlangens van de reiziger. Het is een boek voor iedere lezer die zich niet wil laten leiden door de highlights uit de Lonely Planet en die, onderweg of thuis op de bank, de pijnlijke dilemma’s van reizen onder ogen wil zien.

Titel: Wat hebben we weer genoten – Auteur: Pepijn Vloemans – Uitgever: Em. Querido’s Uitgeverij BV, 2012 – ISBN:978 90 214 4260 0

Recensie: Over ‘Wat hebben we weer genoten’ denk je qua titel dat het om een doorsnee reisverhaal gaat. Maar nee, het is eerder een onderkoeld relaas van wat reizen met een vaag doel, zonder voorbereiding, teweegbrengt. Vloeimans blijkt een meester in het vertellen over eigen gevoelens die hij paart aan reizigers die hem voorgingen. Hij doet dat met een gevoel voor humor die verrast: van ironisch tot cynisch. Zijn boek is een vertelling van de wens om naar Sudan te reizen en heel weinig van het land of de bevolking te weten. Zijn relaas kluistert je; het is typisch zo’n boek dat je in een ruk uitleest. Zeker voor rugzakreizigers die massatoerisme willen mijden, is dit boek een belevenis. Citaat: ‘Georganiseerd reizen is georganiseerde verveling’ of, in de voetsporen van Thesinger, ‘reizen is zelfkastijding’. En ‘reizen is een aardige ontsnapping aan de logica van comfort’. ‘Wat hebben we weer genoten’ is daardoor alleen al een absolute aanrader. Met getekende kaartjes in zwart-wit. (Drs. F.A.M. Welman)

Ethiopië, Betam konjo (2018)

 

Betam-Konjo

Flaptekst: Na 33 jaar zet de auteur samen met haar man en vrienden weer voet op Ethiopische bodem. Ze reizen door het noorden en het zuiden van het veelzijdige land. Er wordt opnieuw kennis gemaakt met ‘Het land van de verbrande gezichten’.

In het noorden varen ze op het Tanameer en bezoeken het eiland Zeghe, ze bewonderen de Tis Isat, lopen rond in de Koningsstad in Gondar en zijn onder de indruk van de serafijnenkopjes in de Debre Birhan Selassie kerk, nemen een kijkje bij de Falasha’s en spotten de Gelada-baboon, de Walia ibex en de Simien fox in het Simien National Park. In Aksum wordt het Stèleveld, de Maryam Tsyson kathedraal en meer bekende en onbekende bezienswaardigheden bekeken. Het Debre Damo klooster wordt aangedaan; de rots kerken in Tigré bekeken en ze begeven zich in de mysterieuze sfeer van het ‘achtste wereldwonder’ in Lalibela. In het zuiden is het genieten op en om de meren met de prachtige vogels, krokodillen en Nijlpaarden. Daarnaast worden verschillende bevolkingsgroepen en stammen zoals: Rastafari, Sidama, Borana, Konso, Hamar, Banna, Mursi, Dorze enzovoort met een bezoekje vereerd. Ook worden herinneringen opgehaald; zij bezoeken de  Metahara Sugar Factory en omgeving waaronder het Awash National Park en maken opnieuw kennis met de bevolkingsgroep Afar.

Betam Konjo is de herziene druk van het eerder verschenen boek Konjo Nö! Het verhaal is aangepast en uitgebreid en de info is vernieuwd en geactualiseerd. Betam Konjo is een boek voor reizigers die graag lezen en voor lezers die graag reizen maar ook voor lezers die meer willen weten over het oeroude land Ethiopië. Het is een compleet geheel en bevat: een interessant en boeiend reisverhaal, uitgediepte thema’s, achterliggende geschiedenis en legenden, beschrijvingen van volkeren, weetjes, praktische informatie en tips.

Titel: Ethiopië Betam konjo – Auteur: Ine Andreoli – Uitgever: Mosae Mondo Maastricht, 2016 – ISBN: 978 90 8666 392 7

Recensie: De auteur die van 1967-1970 vanwege haar mans werk in Ethiopië woonde, bleef altijd verlangen naar Ethiopië, maar bezoekt het land pas weer begin 21ste eeuw. Haar latere belevenissen tekent zij op in het boek ‘Konjo Nö! Ethiopië, een belevenis’ (2004). Inmiddels is dit boek herzien en kan de lezer genieten van een herziene versie ‘Betam konjo’ (=’heel mooi’): het verhaal is uitgebreid en aangepast en de informatie geactualiseerd. De auteur neemt je in haar reisverslag mee naar diverse steden, dorpen, nationale parken, culturele pracht en gastvriendelijkheid en bezoekt ook nog haar vroegere woonomgeving. En passant krijgt de lezer veel interessante informatie over de bonte mengeling van volkeren, de natuurpracht, gewoontes, gebruiken en geloof. Ongeveer dertig kleurenfoto’s, een kaart en bijna vijftig pagina’s met wetenswaardigheden, tips en praktische informatie completeren dit boek. De auteur schreef talloze boeken, waaronder diverse boeken over Ethiopië. Een prettig leesbaar reisverslag, informatief en interessant voor degenen die het willen bezoeken of die in het land geïnteresseerd zijn, maar zeker ook voor degenen die al in Ethiopië geweest zijn. (NBD/Biblion – Babette Hagedoren)

Abessinië land en volk (1935)

 

abessinie-land-en-volk

Het ontstaan van dit boek – Abessinië, van koning Salomo tot de volkenbond – Menelik de Grote en zijn opvolgers.

Dit boek is ontstaan uit mijn, in een ijzeren tropenkoffer meegebrachte notities en dagbboekbladen. Ik heb deze opgeschreven, waar ik tijd en gelegenheid vond ze op papier te zetten: aan een gewone Europese schrijftafel in de Abessinische hoofdstad Addis Abeba, bij flakkerend kaarslicht in een der cafétjes van de spookstad Harrar, op blikken benzinebussen bij het karavaanvuur in rimboe en steppe. Terwijl in de vertrouwde werkkamer thuis de bloemenpracht van Heemstede met koele zuchtjes naar binnen geurt, ordner ik blad na blad en voel weer de adembenemende druk der Ethiopische berghoogten, de verzengende gloed van de Danakil-woestijn en de zachte vertroosting van de Soek-Soekki-rivier, die de Galla’s Boel-Boello noemen. Het waren vermoeiende reizen; eenzaam waren ze nooit…

Titel: Abessinië, land en volk – Auteur: Kurt Lubinski – Uitgever: Andries Blitz Amsterdam 1935

Stof en stammen (2004)

 

stof-en-stammen

 Flaptekst: Peter Leurs (1945) is zo’n vijftien jaar geleden begonnen met het reizen naar wat minder voor de hand liggende gebieden. Dit boek is de neerslag van een reis door het koptisch-christelijke noorden van Ethiopië, gevolgd door een uitgebreide verkenning van het moeilijk bereisbare animistische zuiden.

Dat zijn twee totaal verschillende werelden die gescheiden worden door een smal overgangs-gebied iets ten zuiden van de hoofdstad Addis Abeba. Hier bestaat de mogelijkheid om binnen een dagreis het gevoel te krijgen van de ene op de andere beschaving over te stappen. Beide anders dan de onze, en daarom zo aantrekkelijk.

Geniet daarom van de korte sfeerbeschrijvingen. Zij bieden u een kijk op onbekend culturen.

Titel: Stof en Stammen – Auteur: Peter Leurs – Drukwerk: Boekenmaker Zaandam, 2004 – ISBN: 90 77564 12 8

De oude kleren van de keizer (1997)

 

De oude kleren van de keizer

Flaptekst: Het westerse beeld van Ethiopië wordt nog altijd bepaald door honger, oorlog en een megalomane keizer. Achter de statistieken van hulpverlening en ontwikkelingswerk ligt een ongewoon Afrikaans land met duizenden jaren oude, authentieke culturen en een overweldigende natuur. Nell Westerlaken bereisde het land intensief en doet in De oude kleren van de keizer scherp en boeiend verslag van alledaags Ethiopië, dat zich bevindt tussen uitersten als culturele rijkdom en economische armoede. Ze neemt de trein waarmee een Nederlandse baron en de Britse Evelyn Waugh in 1930 naar de kroning van de keizer reisden, ze bezoekt het paleis waar de geest van Haile Selassie niet wijken wil, verkent de oude islamitische stad Harar waar Rimbaud in koffie handelde en neemt de lezer mee naar de machtige watervallen van de Blauwe Nijl, verborgen rotskerken van de orthodoxe christenen, en middeleeuwse kastelen. Ze reist naar de uithoeken van het land, ontmoet schrijvers en priesters, wijzen en onnozelen, een koning die geen koning is, rastafari’s en volken die pas kort geleden met het Westen in aanraking kwamen.

De oude kleren van de keizer is een serie indringende reportages over heden en verleden van een land dat zich wil ontworstelen aan zijn feodale en communistische erfenis – een land dat zich langzaam opent voor de nieuwsgierige en avontuurlijke reiziger.

Titel: De oude kleren van de keizer – Auteur: Nell Westerlaken – Uitgever: Podium, 1997 – ISBN: 90 5018 339 5

Recensie: We vinden in dit boek veertien indringende reportages over Ethiopië, waarvan er een aantal eerder in de Volkskrant verschenen. Het zijn merendeels beschrijvingen van reizen en ontmoetingen, waarbij heden en verleden van dit wonderlijke en wonderschone land uitvoerig belicht worden. Na de eeuwenlange feodale periode, en de funeste communistische jaren met enkele recente oorlogen, probeert het rijkgeschakeerde maar verschrikkelijk arme land zich er bovenop te knokken. Ethiopië is tegenwoordig voor de avontuurlijke reiziger beter te bereizen dan ooit, en de schrijfster trekt naar de verre uithoeken, van Aksoem en Lalibela tot de Oromo’s en andere vergeten volkeren in het zuiden, en zelfs enkele rastafari’s. Alle belangwekkende plaatsen worden bezocht: Harar, Gondar, Addis Abeba, enz. Zij schrijft in een heldere, lakonieke stijl, met humor en mededogen, en geeft de lezer een levendig en breed overzicht over land, volk en cultuur. (Biblion recensie, Jan Rijsterborgh.)

Ethiopië, ongekend anders (2013)

 

ethiopieongekend-anders

Flaptekst: Ethiopië heeft een zeer afwisselende natuur. Er zijn veertien Nationale parken te vinden. U treft er watervallen, vulkanen, bergen, zoutmeren, warmwaterbronnen en ravijnen aan. Maar ook vindt u in de stad Harar 99 moskeeën. Deze moskeeën vertegenwoordigen de 99 namen van Allah. Dus zeker niet eenzijdig.

Ethiopië, ongekend anders!, is een boek voor lezers en reizigers die meer willen weten over het land Ethiopië. De auteur neemt u mee naar bijzondere plekken en interessante bevolkingsgroepen. Laat u kennismaken met tradities, volksverhalen, legenden en spreekwoorden. Samen met haar man, een verdienstelijk fotograaf en hun gezamenlijke Ethiopische vriend die de terreinwagen bestuurt, reist zij door het land. Maak kennis met tradities, volksverhalen, legenden en spreekwoorden. De Danakil-Depressie met onder andere Dalol en de zoutvlaktes worden bezocht waar ze opnieuw kennismaken met de Afar. Ze reizen door de Riftvallei met zijn bijzondere meren, bezoeken de eeuwenoude stad Harrar met zijn kleurrijke bevolking. Het Tanameer wordt bevaren en de interessante eilanden bezocht. Er wordt een beeld gegeven van de veelzijdigheid van de kerken in Lalibela en ze vertelt over Aksum. Ook zijn ze te gast bij meerdere bevolkingsgroepen waaronder De Surma, de Nuer, de Rastafari’s, de Hamar, de Konso en de Dorze.

Titel: Ethiopië, ongekend anders – Auteur: Ine Andreoli – Uitgever: Mosae Mondo, 2013 – ISBN: 978 90 8666 2951

Recensie: Ethiopië is een land met een rijke geschiedenis en een grote diversiteit aan landschappen, volken en culturen. Deze aspecten komen in het boek aan de orde. De schrijfster en haar man hebben van 1967 tot 1970 in Ethiopië gewerkt en zijn er vanaf 2003 een aantal malen teruggekeerd. Tijdens deze reis hebben ze het land doorkruist. Van de vele kleurenfoto’s die er zijn gemaakt, zijn er helaas maar zestien in het boek terechtgekomen. Ethiopië is van oudsher een christelijk land, met overigens grote minderheden aan moslims en aanhangers van natuurgodsdiensten. De christelijke Amharen hebben eeuwenlang de dienst uitgemaakt en het Amhaars is de officiële taal. De auteur schenkt veel aandacht aan kerken. De opgenomen fabels, mythen en legenden zijn merendeels van Amhaarse oorsprong. Het boek eindigt met algemene gegevens over Ethiopië, een chronologisch overzicht van historische gebeurtenissen en een verklarende woordenlijst. (NBD\Biblion, Drs. J. van der Meulen)

De drums van Timkat

 

De drums van Timkat

Flaptekst: Ethiopië: het land van de verbrande gezichten. Een land waar meer dan tachtig verschillende bevolkingsgroepen wonen die allemaal hun eigen cultuur, gewoontes en tradities hebben.

De reis begon in het Noorden met een busreis van Addis Ababa naar Bahir Dar aan het Tanameer waar schitterende kloosterkerken op eilandjes zijn gebouwd en de watervallen van de Blauwe Nijl voor rokend water zorgen. Ada en Jan reisden verder naar Gondar waar ze genoten van het bruisende Timkat festival en het Simien National Park waar vriendelijk Gelada-apen nieuwsgierig naar mensen kijken. De rotskerken van Lalibela werden bezocht om vervolgens verder te reizen naar Axum, dicht bij de grens met Eritrea. Het Zuiden met zijn kleurrijke bevolking in de Omovallei waar de de reiziger het gevoel krijgt terug in de tijd te stappen. De Konso mensen met hun eeuwenoude manier van landbouw en de vriendelijke Hamar mensen met hun heftige tradities. Mursi vrouwen die zo opvallen met grote kleischotels in hun onderlippen. De Key Afar markt waar Bena vrouwen een halve kalebas als hoofddeksel dragen en stoere Bena mannen gekleed gaan in strakke rokjes.

Ethiopië: een land met een rijk verleden, een boeiend heden en een trotse bevolking.

Titel: De drums van Timkat – Een reis door Ethiopië – Auteur: Ada Rosman-Kleinjan – Uitgever: Wombat reisboeken – ISBN: 978 90 802968 0 0

Recensie: De vakantiereis van ongeveer een maand begint in Addis Abeba, de hoofdstad van Ethiopië. Met het openbaar vervoer (bus en vliegtuig) reist Ada Rosman-Kleinjan met haar man naar het noorden. Daar wonen zij het Timkatfeest (de jaarlijkse herdenking van Jezus doop door Johannes de Doper) bij en bezoeken er onder meer de in rotsen uitgehouwen kerken. Weer terug naar Addis Abeba huren ze een auto met chauffeur/gids voor de reis naar het zuiden. Een aantal van de vele volken die Ethiopië herbergt, wordt bezocht, alsmede een paar natuurparken. Alles met verplichte hulp van lokale gidsen. Rosman-Kleinjan heeft veel aandacht voor de gewoontes, de klederdrachten en de soms bizarre lichaamsversiering die zij in de dorpen aantreft. In 26 korte hoofdstukken, die niet veel meer zijn dan dagboekaantekeningen, wordt verslag gedaan van de reis. Van de vele honderden foto’s in kleur die zij schoten, zijn er slechts 24 in het boek opgenomen. (NBD\Biblion)

Veertigduizend engelen (2010)

 

Veertigduizend engelen

Flaptekst: In Veertigduizend engelen beschrijft Jan Boonstra een rondreis door Ethiopië. Een onderdompeling is een vreemde cultuur, een magisch land vol wonderen. Vanaf de eerste bladzijde is het duidelijk dat de fascinatie van Jan Boonstra is gelegen in zijn ontmoetingen met de plaatselijke bevolking. Intrigerende foto’s versterken het verhaal van de bewoners van het religieuze noorden en de stammen in het zuiden. Ethiopië zal nog hoger op het verlanglijstje van menig globetrotter komen te staan na het lezen van dit vlot geschreven reisverslag.

Veertigduizend engelen is een prachtig weerzien voor wie in Ethiopië is geweest en is informatief voor wie nog wil gaan. Het boek bevat een katern met kleurenfoto’s dat vooral de plaatselijke bevolking in het eigen alledaagse Ethiopië toont.

Titel: Veertigduizend engelen, een rondreis door Ethiopië – Auteur: Jan Boonstra – Uitgever: kleine Uil, 2010 – ISBN: 978 90 7748796 9

Recensie: In dit reisverslag beschrijft en fotografeert de auteur de rondreis die hij door Ethiopië maakte. Het boek is verdeeld in twee delen, het noorden (elf hoofdstukken) en het zuiden (dertien hoofdstukken), en eindigt met een korte literatuurlijst. In het midden een katern met enkele tientallen kleurenfoto’s. Verder aan het begin van elk hoofdstuk een zwart-wit foto. De auteur is docent Engels aan de Hanzehogeschool Groningen. Een informatief geschreven verslag van een culturele reis door Ethiopië. Aan degenen die zich nog beramen om naar Ethiopië te gaan, kan dit boek een indruk geven van de cultuur, de religie en de bewoners van Ethiopië. (NBD\Biblion/Babette Hagedoren)

Anders dan Afrika (2011)

 

Anders dan Afrika

Flaptekst: Terwijl het immense continent Afrika werd verdeeld onder de koloniale machten bleef Ethiopië een onafhankelijk keizerrijk met een sterke identiteit. Rondreizend ontrafelt Karin Anema wat dit land zo anders maakt. Ze reist naar de verste uithoeken en ervaart uitzonderlijke gastvrijheid maar wordt ook geconfronteerd met wreedheden als kinderroof en vrouwenbesnijdenis. Ontheemding is een centraal thema in Anema’s ontmoetingen, zoals die met de Ethiopische joden die ze tot in Israël volgt. Levens worden getekend door diepgewortelde politieke onvrijheid. De reis eindigt bij het onafhankelijke Afar-volk waar het miljoen jaren oude skelet Lucy werd gevonden. In het nomadische leven van de Afar is geen plaats voor bezit, het wordt gekenmerkt door onvoorwaardelijke kameraadschap en solidariteit.

Titel: Anders dan Afrika, een reis naar het hart van Ethiopië – Auteur: Karin Anema – Uitgever: Atlas, 2011 – ISBN: 978 90 450 1616 0

Recensie: De auteur reist door Ethiopië in Afrika. Ethiopië is nooit gekoloniseerd geweest, maar haar bevolking heeft door de eeuwen heen nauwelijks haar stem kunnen laten horen vanwege onderdrukking door haar leiders. Ondanks de onvrijheid voelen de bewoners zich uniek, misschien wel meer verbonden met het Midden-Oosten dan met Afrika. Het wordt een reis naar alle uithoeken van Ethiopië – naar het hart van Ethiopië – waarbij ontmoetingen met Ethiopische joden en het Afar-volk een grote plek innemen. De auteur is naast schrijfster ook wetenschapsjournaliste. Anema heeft al vele publicatie op haar naam staan o.a. ‘De groeten aan de koningin’* en ‘De laatste grens’** (genomineerd voor de Bob den Uyl prijs). Met landkaart, verklarende woordenlijst en een dertigtal mooie kleurenfoto’s in het middenkatern. Zowel de cultuurliefhebber als de reiziger komen aan hun trekken bij het lezen van dit boek: de auteur neemt je mee op reis door dit bijzondere land en verweeft informatie met reiservaringen op een prettig leesbare manier. NBD\Biblion, Babette Hagedoren)

De bloemen van het paradijs (2000)

 

De bloemen van het paradijs

Flaptekst: Dit is het verhaal van een ontdekkingsreis naar het paradijs van de qat, een felgroen gebladerte dat in Ethiopië en Jemen al eeuwenlang wordt gepruimd en dat de bron is van een rijke en gevarieerde cultuur. Kevin Rushby werkte ooit als leraar in Jemen en zijn idyllische herinneringen aan antieke steden, spectaculaire gebergten en melancholieke qatpruimers hebben hem nooit meer losgelaten. Door heimwee gedreven besluit hij tot een avontuurlijke tocht over de oude handelsroute van de qat, dwars door gebieden die soms al tientallen jaren door burgeroorlogen worden geteisterd. Zijn reis voert hem van het Ethiopische hoogland, waar de qat waarschijnlijk zijn oorsprong vond, tot in Jemen, waar het blad niet meer weg te denken is uit het dagelijkse leven.

Titel: De bloemen van het paradijs – Subtitel: Een reis door de qatvelden van Jemen en Ethiopië – Auteur: Kevin Rushby – Uitgever: Atlas, Amsterdam 2000 – ISBN : 90 450 0306 6

Recensie: Rushby, leraar Engels in enkele landen waaronder Jemen, vertelt over een reis die hij ondernam vanuit de streek van oorsprong van qat, de bergstreek rond Harar in Ethiopië, naar Jemen waar qat een belangrijk, zo niet het belangrijkste gewas is. De jonge, verse blaadjes ervan worden ’s middags gekauwd door een meerderheid van de bevolking. Het sap is licht hallucinerend, maar niet verslavend. Gebruikers voelen zich heerlijk na een vaak uren durende sessie. De schrijver maakt de tocht van Addis Abeba naar uiteindelijk San’a, de hoofdstad van Jemen via veel omwegen waarbij hij een scala van mensen ontmoet. Het is een reisverslag waarin de (cultuur)historische achtergrond van zowel Ethiopië als Jemen uitgebreid aan de orde komt. De schrijver reist gedeeltelijk in de voetsporen van vroegere Europeanen zoals Rimbaud, Burton en Niebuhr. Hij wil niet alleen waarnemen, maar deelhebben en deelnemen aan het leven van de gesprekspartners en mensen die hij ontmoet. Zijn verslag vertelt daarover, leest aangenaam en is verhelderend en informatief. Een goed vakantieboek met 16 zwart-witte foto’s en een verklarende woordenlijst. Kleine druk. (NBD\Biblion,

Het aarden Beest (2009)

 

Het aarden Beest

Flaptekst: In het vroege voorjaar vertrekken Thecla en Benno Graas vanaf de zuidpunt van Afrika, op een oude motor met aanhanger, voor een tocht naar het noorden. Al in het begin van hun gewaagde reis ontmoeten ze bij toeval een helderziende man die hun hele geschiedenis lijkt te kennen, shockerende voorspellingen doet en advies geeft over plaatsen waar hun een groot gevaar te wachten staat. Met open geest trekken ze verder en al snel raken de voorspellingen in vergetelheid. Tot op het moment waarop zich een dramatische gebeurtenis voordoet. Het geeft het 43.000 kilometer lange motoravontuur een wending, waarin de geest van Afrika hun meevoert in een stroom van toevalligheden die hun kris kras door het continent laat sturen. Hun eenvoudige manier van reizen en kamperen in de wildernis, bezorgt hun onder andere huiveringwekkende confrontaties met dieren, worstelingen met het intrigerende hoogland van Ethiopië en indringende ervaringen in de desolate woestijnen van Sudan. De lach van Afrika met zijn ondraaglijke schoonheid opent hun bewustzijn voor een andere kijk op de werkelijkheid, waarin tijd en afstand lijken op te lossen, gedachten gebeurtenissen beïnvloeden, en het denken, aantrekt waar het op dat moment het meest door bezeten is. Het wordt een gevecht tussen ratio en ervaring. Na vele grappige en ontroerende momenten weten ze uiteindelijk thuis te komen en zien dat zich een inwendige reis heeft voltrokken, over een afstand die verder ging dan Afrika. Een reis van het hoofd en het hart.

Titel: Het aarden Beest – Subtitel: Een bijzonder motoravontuur dwars door Afrika – Auteur: Benno Graas – Uitgever: In eigen beheer 2009 – ISBN: 978 90 484 0738 5

Recensie: Sympathiek motorreisverhaal van twee ondernemende Nederlanders (man en vrouw) die met een oude Enfield van Kaapstad naar Egypte reizen, waarbij ze onderweg kamperen in de natuur. Het boek staat vol ontwapenende anekdotes en persoonlijke observaties over landen, volken en hun cultuur. De schrijver filosofeert over wat reizen met hen doet en de invloed die het heeft op hun levenshouding. Het boek mist de diepte van ‘Zen en de kunst van het motoronderhoud’ van Robert M. Pirsig*, maar is wel meer dan een doorsnee reisverhaal. Vanwege het gewicht van het boek (ruim een kilo!) is het geen aanrader om mee te nemen als je lichtgewicht kampeert, op rugzakvakantie gaat of met de motor toert. Matig afgedrukte kleurenfoto’s illustreren het relaas. De gezamenlijke reisboekhandels riepen het boek uit tot Beste Reisverhaal van 2009. Vrij kleine druk. (NBD\Biblion, Els Willems)

De Blauwe Nijl, het heilige water van Ethiopië (2001)

 

De Blauwe Nijl

Flaptekst: De Blauwe Nijl wordt aanbeden en gehaat, bewonderd en gevreesd, vereerd als een heilige en veracht als de grootste zondaar. De rivier spoelt de kostbare bovenlaag van de aarde weg; is vergeven van de krokodillen, nijlpaarden en malariamuggen; de diepe bedding is als een vestinggracht die het land in tweeën splijt. Zowel orthodoxe christenen als animisten geloven dat het water van de rivier machtige geesten herbergt – de ene verwant met duivelse demonen, de andere met God. “Zorg ervoor dat je de Abbai wat brood geeft,” waarschuwt een vrouw met op haar voorhoofd een blauwe, kruisvormige tatoeage. “Als je niet oppast, komen kwade jinn uit het water en vliegen naar je strot.”

 

Virginia Morell sluit zich aan bij een expeditie van avonturierster Nevada Weir: de twee vrouwen trekken te voet en met vlotten meer dan 1300 kilometerover en langs de Blauwe Nijl, vanaf het Tanameer in Ethiopië tot aan de grens met Soedan. 

De verstikkende hitte, parasieten, onvoorspelbare stroomversnellingen en beruchte bandietenbendes zijn slechts enkele van de gevaren die de vrouwen op hun avontuurlijke reis tegenkomen.

Titel: De Blauwe Nijl, het heilige water van Ethiopië – Auteur: Virginia Morell – Uitgever:   – ISBN:

Recensie: Alles is al zo’n beetje gedaan, maar er was nog nooit iemand in geslaagd om het Ethiopische deel van de Blauwe Nijl over het water te volgen. Er zijn enkele pogingen geweest, maar die zijn altijd min of meer noodlottig geëindigd, dank zij stroomversnellingen, krokodillen, bandieten e.d. De rivier zoekt zich over ruim 1300 km een weg van het Tana Meer naar de grens met de Soedan, tussen hoge rotswanden, door woestijnen en moerassen; en de genoemde gevaren bestaan nog volop. Nevada Weir stelde in 1999 een expeditie samen, waar ook Virginia Morell zich bij aansloot. We lezen erg veel over de voorbereidingen en de tochten die aan deze voorafgingen. Na ruim 100 bladzijden steekt men eindelijk van wal (zogezegd), maar we blijven nog steeds voortdurend getuige van de gesprekjes, de gemoedstoestand van de expeditieleden, in nogal wat detail (“we droegen allemaal zonnebrillen, waardoor het moeilijk te zien was wat iemand dacht”). Maar het wordt wel aardig spannend, en ze komen er uiteindelijk wel, vele ervaringen rijker. Met twintig kleurenfoto’s. (NBD\Biblion, J. Rijsterborgh)

De ketting naar de hemel (2006)

 


de-ketting

Flaptekst: In 1982 bezoekt Philip Marsden voor het eerst Ethiopië. Hij raakt onder de indruk van de restanten uit de Oudheid en het ongepolijste middeleeuwse christendom. Die reis verandert zijn leven en maakt hem schrijver. Er woedt in die tijd een burgeroorlog in het land. Het noorden, het oude hart van het land, is afgesloten. Twintig jaar later keert hij terug om dit gebied te voet te ontdekken. Hij loopt honderden kilometers door woestijnachtig landschap met ravijnen, grotten en afgeplatte bergen. Hij ontmoet monniken en kluizenaars, rebellen, boeren en gelovigen die alle materiële bezittingen hebben afgezworen. Marsden schetst een onvergetelijk beeld van een van de meest desolate plekken ter wereld en verkent de tweeslachtigheid van het land dat erg trots is op zijn onafhankelijkheid, maar er ook door gehinderd wordt.

De ketting naar de hemel is een ode aan een volk waarvoor mythische en het alledaagse nog onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn.

Titel: De ketting naar de hemel – Auteur: Philip Marsden – Uitgever: Atlas Amsterdam (Nederlandse vertaling) 2006 – ISBN: 90 450 1227

Recensie: In 1928 bezocht de auteur Ethiopië voor het eerst en raakte door het land gefascineerd, hoe beroerd de omstandigheden toen ook waren. Hij ging herhaaldelijk terug en maakte enkele jaren geleden een voettocht van Lalibela naar het noorden, naar Adwa, waar in 1896 de Italianen werden verslagen. Dit gebied is zwaar getekend door decennia van strijd: van het hondse terreurbewind van de Dergue tegen het eigen volk, tot de lange, nog niet echt besliste, strijd tussen Eritrea en Ethiopië. Een rommelig relaas van ontmoetingen, vele in slechts enkele regels beschreven, langs wonderen van architectuur en natuur, langs bittere ellende en soms een begin van hoop. We lezen erg veel verhalen over helden en heiligen: van Koning Priester Jan tot helden uit de strijd tegen de Dergue. De informatie is soms buitensporig uitvoerig, soms hopeloos fragmentarisch en onnavolgbaar. Je moet het land wel heel goed kennen om dit boek te kunnen volgen en begrijpen. Daardoor helaas een onevenwichtig boek. Met zwart-witfoto’s. (NBD\Biblion-J.Rijsterborgh)